Wat is de energiescore precies?
De energiescore is de kern van het energieprestatiecertificaat. Ze geeft aan hoeveel energie je woning theoretisch verbruikt per vierkante meter vloeroppervlak per jaar, uitgedrukt in kWh per vierkante meter. Hoe lager dat getal, hoe energiezuiniger de woning en hoe beter het EPC-label.
Belangrijk om te weten: de energiescore is een berekend, theoretisch verbruik. Ze houdt geen rekening met hoe jij als bewoner de woning gebruikt, maar wel met de fysieke kenmerken van de woning zelf. Dat maakt het een objectief vergelijkingsinstrument waarmee je woningen op een eerlijke manier naast elkaar kan leggen, ongeacht of de bewoners spaarzaam of verkwistend omspringen met energie.
Wie berekent de energiescore?
Alleen een erkend energiedeskundige type A mag een officieel EPC opmaken voor bestaande woningen. Die persoon is gecertificeerd door VEKA (het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap) en werkt volgens een vastgelegde methode. Tijdens een plaatsbezoek verzamelt de deskundige alle nodige gegevens over de woning. Die gegevens worden daarna ingevoerd in gecertificeerde berekeningssoftware.
Het resultaat is een officieel document dat tien jaar geldig is en dat je verplicht moet voorleggen bij verkoop of verhuur van de woning. Meer weten over wat een EPC inhoudt en wanneer het verplicht is? Dat lees je op onze overzichtspagina.
Welke gegevens gebruikt de berekening?
De energiescore wordt berekend op basis van meerdere factoren die samen het energieprofiel van de woning bepalen. De voornaamste zijn:
- Isolatiewaarden: de thermische weerstand (R-waarde) of warmtedoorgangscoefficient (U-waarde) van dak, muren, vloer en beglazing. Hoe beter de isolatie, hoe minder warmte verloren gaat.
- Verwarmingssysteem: het type ketel of warmtepomp, het rendement en de leeftijd van de installatie spelen een grote rol in de berekende warmtevraag.
- Sanitair warm water: hoe wordt warm water aangemaakt? Een zonneboiler of warmtepompboiler scoort gunstiger dan een elektrische weerstandsboiler.
- Ventilatie: het type ventilatiesysteem (A, B, C of D) beinvloedt de luchtverversing en de energieverliezen die daarmee samengaan.
- Hernieuwbare energie: zonnepanelen, zonneboilers en andere hernieuwbare bronnen verlagen de primaire energievraag en verbeteren de score aanzienlijk.
- Compactheid: de verhouding tussen het verwarmde volume en het verliesoppervlak. Een compacte woning verliest minder warmte dan een sterk vertakte bouwvorm.
- Orientatie en zonnewinsten: ramen op het zuiden laten passieve zonnewinsten toe, wat de verwarmingsbehoefte verlaagt en de score verbetert.
Hoe verloopt de berekening concreet?
De energiedeskundige meet en inspecteert de woning ter plaatse. Hij of zij noteert de afmetingen van alle bouwdelen, controleert de aanwezige isolatie (op basis van bouwjaar, zichtbare lagen of getuigschriften), registreert het type en de leeftijd van de verwarmingsinstallatie en checkt de aanwezige ventilatieopeningen en systemen.
Alle gegevens worden daarna ingevoerd in de VEKA-erkende EPB-software. Die software rekent met vaste klimaatgegevens voor Belgie en met standaardgebruiksprofielen. Zo is de berekening onafhankelijk van het gedrag van de bewoners en kan elke woning op dezelfde manier worden vergeleken.
Ontbreken er gegevens, bijvoorbeeld omdat er geen bewijs is van dakisolatie, dan hanteert de software een conservatieve aanname die ongunstig uitvalt voor de score. Het loont dus de moeite om zoveel mogelijk bewijsstukken te verzamelen voor het plaatsbezoek: facturen, attesten van aannemers en technische fiches van installaties.
Wat heeft de meeste impact op de score?
Niet alle factoren wegen even zwaar door. Dakisolatie en de toestand van het verwarmingssysteem zijn doorgaans de grootste energieposten in een Vlaamse woning. Een slecht geïsoleerd dak of een verouderde stookolieketel kan de score tientallen punten naar beneden trekken.
Ook het type energie dat je gebruikt voor verwarming speelt een grote rol. Elektrische verwarming via een warmtepomp scoort in de EPB-methode anders dan een gasketel, omdat de primaire energiefactor van elektriciteit verschilt van die van aardgas. Dat maakt het overstappen naar hernieuwbare energie extra interessant voor wie de EPC-score wil verbeteren.
Zelf je energiescore inschatten?
Er zijn online tools beschikbaar die een ruwe inschatting geven van je energieprestatie, maar die vervangen het officieel EPC niet. Een officieel EPC kan alleen opgemaakt worden door een erkend energiedeskundige na een plaatsbezoek. Wil je weten hoe jouw woning scoort in vergelijking met andere woningen in je buurt? Bekijk dan onze gemeentenpagina's voor een overzicht van gemiddelde energiescores per regio in Vlaanderen.
Een goede voorbereiding op het plaatsbezoek, met facturen, bouwplannen en attesten van eerder uitgevoerde renovaties, helpt de energiedeskundige om een nauwkeurigere score op te stellen. Zo vermijd je dat ongunstige standaardwaarden worden gebruikt voor bouwdelen waarvan je weet dat ze goed geïsoleerd zijn.
Veelgestelde vragen
Is de energiescore hetzelfde als het werkelijke energieverbruik?
Nee. De energiescore is een theoretisch berekend verbruik op basis van de bouwkundige kenmerken van de woning. Het werkelijke verbruik hangt ook af van jouw bewonersgedrag, het aantal personen in huis en de binnentemperatuur die je aanhoudt. Twee identieke woningen kunnen dus een andere energiefactuur hebben terwijl ze hetzelfde EPC-label dragen.
Wat als er geen bewijs is van isolatie in mijn woning?
Als de energiedeskundige geen bewijs kan vinden van isolatie (facturen, attesten of zichtbare isolatielagen), dan rekent de EPB-software met een standaardwaarde die ervan uitgaat dat er weinig of geen isolatie aanwezig is. Dat geeft een ongunstigere score, ook als er in werkelijkheid wel isolatie aanwezig is. Verzamel dus alle beschikbare documenten voor het plaatsbezoek.
Hoe lang is de energiescore geldig?
Het EPC is tien jaar geldig. Daarna moet je een nieuw certificaat laten opmaken. Als je in die periode significante energierenovaties uitvoert, kan je op elk moment vrijwillig een nieuw EPC laten opmaken om de verbeterde score te laten registreren bij VEKA.
