Wat zegt de Vlaamse wetgeving over het EPC bij verkoop?
In Vlaanderen is een geldig energieprestatiecertificaat (EPC) wettelijk verplicht bij elke verkoop van een woning of appartement. Die verplichting geldt voor elke overdracht van eigendom, of het nu gaat om een klassieke verkoop, een openbare verkoop of een schenking met tegenprestatie. De verkoper is verantwoordelijk voor het tijdig laten opmaken van het EPC door een erkend energiedeskundige type A.
Het EPC moet niet alleen aanwezig zijn op het moment van de notarisakte, maar al veel eerder beschikbaar zijn. De wetgeving verplicht je om het energielabel en de energiescore al in de verkoopsadvertentie te vermelden, van zodra je de woning te koop aanbiedt. Zo kunnen kandidaat-kopers de energieprestatie meteen meenemen in hun beslissing. Meer informatie over de verplichtingen vind je op onze pagina over EPC bij verkoop en verhuur.
Wat moet er in de verkoopsadvertentie staan?
De Vlaamse regelgeving legt vast welke EPC-gegevens verplicht in een advertentie moeten verschijnen. Het gaat minstens om de volgende elementen:
- Het energielabel van de woning (van A+ tot F).
- De numerieke energiescore in kWh/m² per jaar.
- Het unieke EPC-kenmerk (het registratienummer van het certificaat).
Die gegevens moeten zowel in gedrukte als in digitale advertenties worden vermeld. Makelaars zijn wettelijk verplicht om ze op te nemen in de publicaties op vastgoedplatformen. Ontbreken ze, dan riskeer je een administratieve sanctie, en kan de geloofwaardigheid van de verkoop bij kopers schade oplopen. Bekijk de betekenis van de labels op onze pagina over EPC-labels uitgelegd.
Wanneer moet het EPC beschikbaar zijn?
Uiterlijk op het moment dat de notarisakte wordt ondertekend, moet het EPC aan de koper worden overhandigd. In de praktijk wordt het certificaat echter al veel vroeger opgevraagd, namelijk voor het opstellen van de verkoopsovereenkomst of het compromis. Een notaris weigert vaak mee te werken aan een akte als er geen geldig EPC aanwezig is.
Plan de opmaak van het EPC dus ruim voor je de woning officieel te koop zet. Een erkende energiedeskundige heeft doorgaans een week tot twee weken nodig na het plaatsbezoek om het certificaat te registreren bij VEKA. In drukke periodes, zoals in het voorjaar wanneer de vastgoedmarkt actief is, kan de wachttijd oplopen.
De renovatieverplichting bij aankoop van een E- of F-woning
Wie sinds 2023 een woning koopt met energielabel E of F, krijgt automatisch een renovatieverplichting opgelegd. Je hebt vijf jaar de tijd, te rekenen vanaf de datum van de notarisakte, om de woning te renoveren tot minstens energielabel D. Die verplichting geldt voor de nieuwe eigenaar, niet voor de verkoper.
De renovatieverplichting is een ingrijpende maatregel die kopers er bewust van maakt dat een woning met een slecht energielabel toekomstige investeringen vraagt. Als koper is het dus essentieel dat je het energielabel van een woning kent voor je een bod uitbrengt. Je kunt voor die renovaties subsidie aanvragen via Mijn VerbouwPremie. Op onze pagina over EPC verbeteren en renoveren lees je welke maatregelen het meest bijdragen aan een beter label.
Wat zijn de gevolgen als je geen geldig EPC hebt?
Wie een woning te koop aanbiedt zonder geldig EPC, of het label en de energiescore niet vermeldt in de advertentie, riskeert een administratieve boete van VEKA. De boetes kunnen oplopen naargelang de ernst van de overtreding. Notarissen zijn verplicht om te controleren of er een geldig EPC aanwezig is en moeten dit melden in de akte.
Naast de wettelijke sancties zijn er ook praktische gevolgen. Kandidaat-kopers worden voorzichtiger als een EPC ontbreekt of verouderd is. Het ontbreken van een certificaat roept vragen op over de staat van de woning en kan leiden tot lagere biedingen of afhakers. Een recent en correct EPC geeft vertrouwen en beschermt jou als verkoper tegen latere discussies over de energieprestatie.
Hoe bereid je je voor op een EPC-keuring bij verkoop?
Voordat de energiedeskundige langskomt, kun je een aantal zaken voorbereiden om het plaatsbezoek vlot te laten verlopen. Zorg dat je de bouwplannen of de as-builtplannen van de woning bij de hand hebt, zodat de deskundige de afmetingen en de opbouw van de muren kan controleren. Leg facturen of technische fiches klaar van recente werkzaamheden, zoals dakisolatie, nieuwe ramen of een verwarmingsketel.
Geef de deskundige ook toegang tot alle ruimtes, inclusief de kruipruimte, de zolder en de technische lokalen. Hoe vollediger en nauwkeuriger de gegevens die hij kan opnemen, hoe betrouwbaarder het EPC zal zijn. Een correcte energiescore is in jouw belang als verkoper, want een betere score verhoogt de aantrekkelijkheid van de woning op de markt.
Veelgestelde vragen
Moet ik als verkoper een nieuw EPC laten opmaken als het bestaande nog geldig is?
Nee. Als het bestaande EPC nog geldig is (minder dan tien jaar oud en de woning niet grondig gerenoveerd nadien), mag je hetzelfde certificaat gebruiken bij de verkoop.
Geldt de renovatieverplichting ook als ik een woning koop om te verhuren?
Ja. De renovatieverplichting geldt voor elke aankoop van een woning met energielabel E of F sinds 2023, ongeacht of je de woning zelf bewoont of verhuurt. Je hebt vijf jaar de tijd om te renoveren tot minstens label D.
Wie betaalt het EPC bij een woningverkoop?
In Vlaanderen is de verkoper wettelijk verantwoordelijk voor het laten opmaken van het EPC. De kosten zijn dan ook normaal gezien voor rekening van de verkoper, tenzij partijen onderling een andere regeling treffen.
